Müzakere Süreci

Müzakere Süreci

Türkiye'nin AB yolundaki ilk adımı 1959 yılında yapılan ortaklık başvurusu ile atılmıştır. AET Bakanlar Konseyi Türkiye'nin başvurusunu kabul etmiş ve üyelik koşulları gerçekleşinceye kadar geçerli olacak bir ortaklık anlaşması olan Ankara Anlaşması Türkiye ile AET arasında 12 Eylül 1963 tarihinde imzalanmış ve 1 Aralık 1964 tarihinde yürürlüğe girmiştir. Bu tarihten sonra bir diğer önemli olay Türkiye'nin 14 Nisan 1987 tarihinde Ankara Anlaşması'nda öngörülen geçiş dönemlerinin tamamlanmasını beklemeden tam üyelik başvurusunda bulunmasıdır. Komisyon kendi iç bütünleşmesini tamamlamadığını iddia ederek bu başvuruya olumsuz yanıt vermiş fakat Türkiye'nin üyeliğe ehil olduğunu ifade etmiştir. Bu kapsamda Türkiye 1973 yılında yürürlüğe giren Katma Protokol'de öngörüldüğü üzere 1995 yılında Gümrük Birliği'ne katılmak üzere çalışmalarını tamamlamış ve 1 Ocak 1996 tarihinde Türkiye ile AB arasında Gümrük Birliği resmen sağlanmıştır. Bu tarihten sonra 10-11 Aralık 1999 Helsinki'de yapılan AB Devlet ve Hükümet Başkanları Zirvesi'nde Türkiye'nin adaylığı resmen açıklanmış ve diğer aday ülkelerle aynı statüde olacağı ifade edilmiştir. 17 Aralık 2004 tarihinde gerçekleştirilen Brüksel Zirvesi'nde ise AB ile Türkiye arasında müzakerelere başlanabileceği ifade edilmiştir. Son olarak 3 Ekim 2005 tarihi itibariyle Müzakere Çerçeve Belgesi kabul edilmiş ve Katılım Müzakereleri resmen başlamıştır.

Tarama Süreci

Katılım müzakereleri öncelikle tarama süreci ile başlamaktadır.

AB müktesebatının analitik olarak incelenmesi anlamını taşıyan tarama sürecinde, aday ülkeler müktesebat hakkında ayrıntılı olarak bilgilendirilmekte ve aday ülke ulusal mevzuatlarının AB müktesebatı ile ne ölçüde uyumlu olduğunun tespiti yapılmaktadır. Aday ülkenin müzakerelere hazırlanmasını ve katılım öncesi sürecin hızlandırılmasını hedefleyen "tarama" döneminde esas olarak, Topluluk müktesebatı ile aday ülke mevzuatı arasındaki farklılıklar belirlenmekte ve müktesebat aktarımında karşılaşılacak sorunlar ölçülmektedir.  Müzakerelerin başlatılacağı ilk konu başlıklarının saptanmasında belirleyici olan bu süreç aynı zamanda, Topluluk müktesebatının etkin bir biçimde uygulanması için gerekli idari yapıların oluşturulması ya da varolan yapıların güçlendirilmesi çalışmalarının şekillendirildiği bir dönemdir.

Tarama sürecinin ardından, her müktesebat başlığı için AB Komisyonu tarafından ayrı bir "tarama raporu" hazırlanmakta ve AB Konseyi'ne sunulmaktadır. Buradaki değerlendirme ve öneriler, o fasılda müzakerelerinin açılmasına temel teşkil etmektedir. Komisyon, raporlarında, ayrıntılı tarama sırasında ülkemizce verilen bilgilere dayanarak ülkemizin müzakerelere hazır olup olmadığını değerlendirmekte ve sonuç kısmında ya faslın müzakereye açılmasını önermekte ya da bunun için tamamlanması gereken ön-şartları (benchmarks) ortaya koymaktadır.

Bu kapsamda 35 müzakere faslından 3'ü Bakanlığımız sorumluluğunda yürütülmektedir:

Fasıl 11: Tarım ve Kırsal Kalkınma

Fasıl 12: Gıda Güvenilirliği, Veterinerlik ve Bitki Sağlığı

Fasıl 13: Balıkçılık

 

Bahse konu fasıllardan yalnızca Fasıl 12 fiili müzakerelere açılmış olup diğer iki fasıl Genel İşler ve Dış İlişkiler Konseyi'nin 13-14 Aralık 2006 tarihlerinde düzenlenen zirvesi sonucu aldığı "Ek protokolün tam olarak uygulanması" kararı ve Türkiye'nin bu protokole Güney Kıbrıs Rum Yönetimi'nin tanınmasına yönelik olarak çekince koyması sebebiyle müzakereye kapalı durumdadır.

Fasıl 11, 12 ve 13'e ilişkin süreç aşağıdaki tabloda ifade edilmektedir:

SüreçFasıl 11Fasıl 12Fasıl 13
Tanıtıcı Tarama5-8 Aralık 20059-15 Mart 200624 Şubat 2006
Ayrıntılı Tarama23-26 Ocak 2006 24-28 Nisan 200631 Mart 2006
Tarama Sonu Raporu13 Ekim 2006Şubat 2007 Resmen onaylanmadı
Açılış Kriterleri24 Şubat 2007 12 Haziran 2007 Henüz resmen açıklanmadı
Fiili MüzakerelerHenüz başlamadı30 Haziran 2010 Henüz başlamadı
Kapanış Kriterleri-30 Haziran 2010 -

Önemli Belgeler

İlerleme Raporu

Avrupa Komisyonu, 1998 yılından bu yana, aday ülkelerin kaydettikleri ilerlemeleri düzenli olarak izlemekte ve gelişmeleri her yıl hazırladığı ve "İlerleme Raporu" adı verilen raporlarla ortaya koymaktadır. Bir konunun İlerleme Raporu'nda olumlu bir şekilde yer alabilmesi için, o konuyla ilgili mevzuatın hazırlanmış, onaylanmış ve uygulanıyor olması gerekmektedir. 2012 yılında, istisnai bir girişimde bulunulmuş ve dönemin AB Bakanı ve Başmüzakereci Sayın Egemen BAĞIŞ'ın inisiyatifiyle ülkemiz kendi İlerleme Raporu'nu hazırlamıştır.

Bugüne kadar yayımlanan İlerleme Raporları için tıklayınız.

Katılım Ortaklığı Belgesi

Katılım Ortaklığı Belgeleri, aday ülkelerin üyelik yönünde gerçekleştirmeleri gereken tüm çalışmaları önceliklerine göre bir takvim çerçevesinde ortaya koymaktadır. "Kısa vadeli" ve "orta vadeli" önceliklerden oluşan Katılım Ortaklığı Belgeleri, adayların gösterdiği ilerlemelere göre, gerektiği takdirde Komisyon tarafından yenilenmektedir. İlki 2001 yılında yayınlanan KOB, daha sonra 2006 ve 2008 yıllarında revize edilmiştir.

Bugüne kadar yayımlanan Katılım Ortaklığı Belgeleri için tıklayınız.

Ulusal Program

Her aday ülke Katılım Ortaklığı Belgesi'nde belirtilen önceliklerin yerine getirilmesi ve AB müktesebatına uyumun sağlanması için detaylı bir Ulusal Program hazırlamaktadır. Ulusal Program, belirlenen önceliklerin gerçekleştirilmesi ve alınması gereken önlemlere yönelik belirli bir takvim ile bu amaçlar için gerekli insan ve mali kaynakları içermektedir. Adaylık sürecinde Ulusal Programlar gelinen aşamalar ve oluşan ihtiyaçlar kapsamında belirli dönemlerde gözden geçirilerek yenilenmektedir. Ülkemizin hazırladığı en son Ulusal Program 2008 yılı sonunda yayımlanmıştır.

Bugüne kadar yayımlanan Ulusal Programlara ulaşmak için tıklayınız.

Ulusal Eylem Planı

Ülkemizin Avrupa Birliği'ne katılım çalışmalarına ivme kazandırılması amacıyla "Türkiye'nin Avrupa Birliği Stratejisi"  kapsamında "AB'ye Katılım için Ulusal Eylem Planı"  hazırlanmıştır. AB'ye Katılım için Ulusal Eylem Planı" iki aşamadan oluşmaktadır. Eylem Planı'nın Acil Eylem Planı olarak adlandırılan I. aşamasında müzakere fasılları çerçevesinde Kasım 2014-Haziran 2015 tarihleri arasında uyumlaştırılması öngörülen birincil ve ikincil mevzuat ile kurumsal yapılanma ve diğer çalışmalara ilişkin öncelikler yer almaktadır. Bu kapsamda sektörümüzle ilgili olarak;

  • Fasıl 11 altında; 2 birincil mevzuat; 1 ikincil mevzuat, 2 kurumsal yapılanma tedbiri bulunmaktadır.
  • Fasıl 12 altında; 20 ikincil mevzuat, 1 kurumsal yapılanma tedbiri bulunmaktadır.
  • Fasıl 13 altında; kısa vadede öngörülen bir mevzuat/tedbir bulunmamaktadır.

Ulusal Eylem Planının I. Aşamasına ulaşmak için tıklayınız.

Eylem Planı'nın II. Aşaması ise Haziran 2015-Haziran 2019 döneminde uyumlaştırılması öngörülen birincil ve ikincil mevzuat ile kurumsal yapılanma ve diğer çalışmalara ilişkin öncelikleri kapsamaktadır. Bu kapsamda sektörümüzle ilgili olarak;

  • Fasıl 11 altında 1 adet birincil mevzuat, 4 adet ikincil mevzuat ve 7 adet kurumsal yapılanma tedbiri bulunmaktadır.
  • Fasıl 12 altında 73 adet ikincil mevzuat ve 8 adet kurumsal yapılanma tedbiri bulunmaktadır.
  • Fasıl 13 altında 2 adet birincil mevzuat, 2 adet ikincil mevzuat ve 4 adet kurumsal yapılanma tedbiri bulunmaktadır.

Ulusal Eylem Planının II. Aşamasına ulaşmak için tıklayınız.

''