Konu :İç Kontrol Sistemi Kurulmasına İlişkin Düzenlenen Eğitim Programları Raporu

Görev Tarihi :21- 25 Temmuz-Antalya / 28 Temmuz-01 Ağustos 2008-Bursa

Düzenleyenler:Enver AKSOY(Daire Başkanı),N.Sevil KOLAY(Mali Hiz.Uzm), Tülin DURAK(Mali Hiz.Uzm), Mehmet YERTUTANOL(Mali Hiz.Uzm),Adem AKSOY(İç Denetçi),Kerim ÜSTÜN(İç Denetçi)

 

26.12.2007 tarihli ve 26738 sayılı Resmi Gazetede yayımlanan “Kamu İç Kontrol Standartları Tebliği” ile kamu idarelerinin iç kontrol sistemlerinin kamu iç kontrol standartlarına uyumunu sağlamak üzere; yapılması gereken çalışmaları belirlemeleri, bu çalışmalar için eylem planı oluşturmaları, gerekli prosedürler ve ilgili düzenlemelerin hazırlanması çalışmalarını yürütmeleri ve bu çalışmaları en geç 31.12.2008 tarihine kadar tamamlamaları gerektiği belirtilmiştir. Bu kapsamda Bakanlığımızda kurulması gereken iç kontrol sistemine ilişkin bilgilendirici bir eğitim programı yapılmıştır.

 

İç Kontrol Sisteminde Sorumluluklar :

 

Tarım ve Köyişleri Bakanlığında kurulması gereken iç kontrol sistemine ilişkin sorumluluk; Müsteşarlık Makamı, Strateji Geliştirme Başkanlığı, Harcama Yetkilileri, Süreç Sahipleri ve İç Denetim Birimi Başkanlığının üzerinde bulunmaktadır.

 

5018 sayılı Kanunun 11 inci maddesi ile üst yöneticilere (Müsteşar) idarelerinin mali yönetim ve iç kontrol sisteminin kurulması, işleyişinin gözetim ve izlenmesi, iç kontrol sisteminin bir gereği olarak yazılı prosedür ve talimatların oluşturulması gibi düzenlemelerin yapılması görevleri verilmiştir. Buna göre Müsteşar, bu sorumluluğun gereklerini, iç kontrol ve iç denetim sistemini mevzuata ve belirlenmiş standartlara uygun bir şekilde oluşturmak ve işleyişini sağlamak suretiyle harcama yetkilileri, Strateji Geliştirme Başkanlığı ve iç denetçiler aracılığıyla yerine getirecektir. Söz konusu Kanunun 11.maddesi ile harcama yetkililerine de görev ve yetki , idari ve mali karar ve işlemlere ilişkin olarak iç kontrolün işleyişini sağlama sorumluluğu verilmiştir.

 

2006/9972 sayılı Bakanlar Kurulu Kararı ile yürürlüğe konulan ve 18.02.2006 tarihli ve 26084 sayılı Resmi Gazetede Yayımlanan Strateji Geliştirme Birimlerinin Çalışma Usul ve

Esasları Hakkında Yönetmeliğin “İç kontrol sistemi ve standartları” başlığını taşıyan 28 inci

Maddesinde;

 

“Strateji geliştirme birimleri, iç kontrol sisteminin kurulması, standartlarının uygulanması ve geliştirilmesi konularında çalışmalar yapar ve çalışma sonuçlarını üst yöneticiye sunar.

 

Kanuna ve Bakanlıkça belirlenen standartlara aykırı olmamak şartıyla, idarece gerekli görülen her türlü yöntem, süreç ve özellikli işlemlere ilişkin standartlar strateji geliştirme birimleri tarafından hazırlanır ve üst yöneticinin onayına sunulur.”

 

hükmü bulunmaktadır.

 

5018 sayılı Kanunun 60, 61, 63 ve 64 üncü maddelerinde; mali hizmetler birimleri (Strateji Geliştirme Başkanlığı), muhasebe yetkilileri ve iç denetçilerin iç kontrol alanındaki görev ve sorumlulukları düzenlenmiştir.

 

Buna göre; Strateji Geliştirme Başkanlığı, Bakanlığının iç kontrol sisteminin kurulması, standartlarının uygulanması ve geliştirilmesi konularında çalışmalar yapmaktan ve ön mali kontrol faaliyetini yürütmekten, iç denetçiler ise idarelerin iç kontrol sistemlerinin denetlenmesinden ve geliştirilmesi yönünde önerilerde bulunulmasından sorumludurlar.

 

İç kontrolün temel ilkelerinin sayıldığı İç Kontrol ve Ön Malî Kontrole İlişkin Usul ve Esasların;

 

6 ncı maddesinde, İç kontrol faaliyetlerinin idarenin yönetim sorumluluğu çerçevesinde yürütüleceği, İç kontrole ilişkin sorumluluğun, işlem sürecinde yer alan bütün görevlileri kapsayacağı,

 

8 inci maddesinde ise, yine iç kontrolle ilgili sorumluluklar sayılmakta, ayrıca üst yöneticilerin, harcama yetkililerinin ve diğer yöneticilerin, mesleki değerlere ve dürüst yönetim anlayışına sahip olmasından, malî yetki ve sorumlulukların gerekli yeterliliğe sahip personele verilmesinden, belirlenmiş standartlara uyulmasının sağlanmasından, mevzuata aykırı faaliyetlerin önlenmesinden, kapsamlı bir yönetim anlayışıyla uygun bir çalışma ortamının ve saydamlığın sağlanmasından görev ve yetkileri çerçevesinde sorumlu olacakları belirtilmiştir.

 

Yukarıda yer alan hükümler dahilinde Tarım ve Köyişleri Bakanlığında üst yönetici olarak Müsteşarın 5018 sayılı Kanunla getirilen sorumluluğunu yerine getirebilmesi için kendisine makul bir güvence verecek etkin bir iç denetime ihtiyaç duyacağı, iç denetimin ise etkin olabilmesi için Bakanlığımızda iç kontrol sisteminin etkin bir şekilde kurulmasıyla mümkün olabileceği açıktır.

 

İç Kontrol Daire Başkanlığınca Yapılan Çalışmalar :

 

Bu kapsamda Başkanlığımızca, Bakanlığımız merkez birimleri için 27 Mayıs 2008 tarihinde Atatürk Konferans Salonunda “Kamu İç Kontrol Sistemi ve Standartları” konulu bir Hizmetiçi Eğitim Programı düzenlenmiştir. Maliye Bakanlığı’ndan konunun uzmanlarının eğitici olarak katıldığı ve “İç Kontrol Standartları” ile “Giderin Gerçekleştirilmesi” başlıklı sunumların yer aldığı hizmetiçi eğitime 170 kişilik katılım sağlanmıştır. Eğitim programında yapılan sunumlar Bakanlığımız ve Başkanlığımız web sitelerinde yayımlanmıştır.

 

Aynı konuda Bakanlığımız İl Müdürlükleri ve doğrudan Bakanlığa bağlı taşra birimleri için 21 Temmuz- 01 Ağustos 2008 tarihleri arasında Akdeniz Su ürünleri Araştırma Üretim ve Eğitim Enstitüsü Müdürlüğü ve Bursa İl Tarım Müdürlüğü Konferans Salonlarında İç Kontrol Dairesi Başkanlığı Personelinin ve İç Denetçilerin eğitici olarak katıldığı ve “İç Kontrol”, “İç Kontrol Sistem ve Standartları”, “Kamu Yönetiminde İç Kontrol Sistemi ve İç Denetim”, “Risk Yönetimi ve İç Denetimin Rolü”, “Süreç Yönetimi”, “Konuyla İlgili Örnek Uygulamalar”, “Kamu Yönetiminde Etik” başlıklı sunumların yer aldığı 168 kişilik katılımın sağlandığı hizmetiçi eğitim programı düzenlenmiştir. Aynı şekilde eğitim programında yapılan sunumlar Bakanlığımız ve Başkanlığımız web sitelerinde yayımlanmıştır.

 

Eğitim Programları dahilinde Taşra birimlerimiz iç kontrol sisteminin kurulması konusunda karşılaşacaklarını belirttikleri bazı sorunlar aşağıda sıralanmıştır:

 

1-Taşrada yoğun memur sıkıntısının yaşandığı,

2-İşçilerin görev tanımlarının açık ve belirli olmaması,

3-İşçi sözleşmelerine göre işçilerin çalışma alanları ile ilgili sorunlar,

4-İşçilerin imza yetkisi ve sorumluluğu konusunda yaşanan sorunlar,

5-Güvenlik görevlisi olarak çalışan personelle ilgili sorunlar,

6-Özelleştirmeden gelen personelle ilgili sorunlar,

7-Araştırma Enstitülerinde görev tanımlamalarından kaynaklanan yasal boşluklar,

8-İhtiyaç dışı işçi kadrolarının bulunması,

9-Teknik personelde görevde yükselme konusundaki sorunlar,

10-Eğitimli personelin sıkça tayininin çıkması sebebiyle yaşanan iş gücü sorunları,

 

2008 – 2009 YILI ÇALIŞMALARI:

 

1-Kalite Yönetim Sistemi ile çalışarak akredite olan Bakanlığımız birimlerindeki uygulamaların incelenmesi,

2-Yapılan incelemeler neticesinde Bakanlığımızdaki diğer birimleri kapsayacak çalışmaların geliştirilmesi,

3-Pilot çalışma birimlerinin belirlenmesi,

4-Pilot çalışma birimlerinde iç kontrol standartlarının oluşturulması,

5-Pilot birimlerde iç denetim birimiyle değerlendirme çalışmalarının yapılması ve gerekli revize işlemlerinin yapılması,

6-Bakanlığın diğer birimlerinde iç kontrol standartlarının kurulması çalışmalarının başlatılması,

7-İhtiyaç duyulması halinde bu çalışmaların uygulanması ve yayılmasına yönelik bilgilendirme toplantılarının yapılması,

8-Uygulamaya geçme aşamasında tüm birimlerimize İç Denetim Birim Başkanlığı’nında katılımıyla danışmanlık hizmeti verilmesi,

10-Birimlerin yaptıkları çalışmaların iç denetim birimiyle incelenerek değerlendirilmesi ve gerekli düzeltmelerin yaptırılması,

11-Bakanlığımızın tüm birimlerinde iç kontrol standartlarının uygulamasına geçirilmesi,

 

SONUÇ :

 

Başkanlığımızca organize edilerek gerçekleştirilen hizmetiçi eğitimler, iç kontrol sistemi hakkında bilgilendirme amaçlı olup, kamu idarelerinde iç kontrol sisteminin kurulabilmesi için öncelikle orta ve üst düzey yöneticiler ve diğer tüm personelin bu sistemi benimsemesi, anlaması ve inanması büyük önem taşımaktadır. Bakanlığımızda iç kontrol sistemi ve standartlarının başarılı bir şekilde kurularak uygulamaya başlanması en büyük amaçlarımızdan biri olmalıdır. İç kontrol sistemi; kamu idarelerinin hedeflerine ulaşılması amacıyla kullanılan bir araç olup, kurumun faaliyetlerine etkililik,etkinlik ve verimlilik sağlayarak yolsuzluk ve usulsüzlükleri azaltmada önemli olacaktır.

 

Ayrıca Kamu İç Kontrol Standartları Tebliğine göre “İdareler iç kontrol sistemini yılda en az bir kez değerlendirmelidir. “ hükmü gereği,Bakanlığımızda kurulması gereken iç kontrol sistemleri; dönem içindeki sistem performans kalitesini değerlendirmek amacıyla, izlenmelidir. İç kontrolün izlenmesinin amacı kontrollerin, arzu edildiği şekilde çalışıyor olmasını ve koşullardaki değişikliklere gerektiği biçimde uyum göstermesini sağlamaktır.